جزوه تایپ شده فارماکولوژی هوشبری و اتاق عمل

دانلود فایل

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

جزوه فارماکولوژی هوشبری و اتاق عمل
فارماکولوژی از دو واژه ی یونانی (Pharmakon (به معنی دارو و (Logos (به معنی علم و شناخت، مشتق
شده است.این علم دارای تقسیمات فرعی به صورت زیر است:
فارماکوکینتیک: در زمینه ی تغییرات به وجود آمده در داروها بعد از مصرف مثل جذب، توزیع، متابولیزم و دفع
بحث می کند.
فارماکودینامیک: در زمینه ی علم تجربی و تئوری عمل داروها بحث می کند.
فارماکوژنتیک: در زمینه ی پاسخ های دارویی ناشی از تغییرات ژنتیکی فرد که اغلب منجر به پاسخ های
ایدوسنکرازی می شود، بحث می کند.
دارو:
با تعریف وسیع، دارو شامل هرنوع مولکول کوچکی است که پس از ورود به بدن با فعل و انفعال در سطح
مولکولی عمل بدن را تغییر دهد. به طور خلاصه دارو به موادی اطلاق می شود که جهت تشخیص، درمان،
بهبودی، تسکین و یا پیشگیری از یک بیماری یا شرایط غیرطبیعی به کار می رود.
منابع دارو: جزوه فارماکولوژی هوشبری و اتاق عمل
فراورده های دارویی و بیولوژی را از چهار راه اصلی به دست می اورند:
منابع گیاهی: از برگ، ریشه، دانه و یا قسمت های دیگر گیاهان بعد از خشک کردن و یا انجام اعمالی روی
آنها در درمان استفاده می شود، که از آنها تحت عنوان داروهای خام یاد می گردد.با جدا کردن ترکیب فعال
فارماکولوژیک از گیاهان داروئی، موادی قوی و موثرتر به دست می آید. از جمله ترکیبات فارماکولوژیک
فعال که در گیاهان یافت می شوند، با توجه به خصوصیات فیزیکی و شیمیایی آنها شامل آلکالوئیدها، صمغ ها،
رزین ها و روغن ها هستند. از نمونه ی این داروها می توان دیژیتال، افدرین، کلشسین و مورفین را نام برد.
منابع حیوانی: داروهای حیوانی را اغلب از غدد و اعضای مختلف حیوانات به دست می آورند. از نمونه ی
این داروها می توان اپی نفرین، انسولین، تیروکسین و ACTH را نام برد.
۴ جزوه فارماکولوژی هوشبری و اتاق عمل
منابع معدنی: این داروها شامل فلزات و شبه فلزات هستند که به صورت اسید و باز و املاح به کار می روند.
از نمونه ی این داروها می توان آهن، ید، سولفات سدیم و سولفات منیزیوم را نام برد.
داروهای صناعی: این داروها در ازمایشگاه تهیه می شوند و از ترکیبات الی، یا معدنی و یا مجموعه ای از
این دو تهیه شده اند. از نمونه ی این داروها سولفانامیدها، آدرنوکورتیکوستروئیدها و داروهای ضد انعقاد را می
توان تام برد.
(Rout of Drug Adminiustration)داروھا تجویز راه
چهار راه عمده تجویز دارو عبارت اند از:
خوراکی( Enteral ) (جذب داروها از قسمت های مختلف دستگاه گوارش)
تزریقی(Parenteral :(زیر پوستی، عضلانی، وریدی و داخل نخاعی.
(Pulmonary) ریوی
(Topical) موضعی
راه خوراکی( Enteral(
یکی از معمول ترین روش تجویز داروها از طریق خوراکی است. این روش تجویز هرچند سالم، مطمئن و
اقتصادی است ولی تغییرات دستگاه گوارش حاصل از غذا، هیجانات و فعالیت های فیزیکی جذب داروها را
نامطمئن و کند می کند.داروها در دستگاه گوارش از چند محل جذب می شوند.
جذب دهان: از انجا که فضای دهان دارای لایه ی نازک سلولهای پوششی، عروق خونی فراوان و PH اسیدی
کم است، لذا مفدار کمی از داروها از این مسیر جذب می شوند. ترشح بزاق و مخلوط شدن با داروها جذب
بعضی از آنها را تسهیل می کند. بخشی از مخاط دهان که در جذب خواراکی داروها اثر دارند شامل زیر زبانی
و قسمت داخل گونه ها است. در روش زیر زبانی، دارو در ناحیه ی زیر زبان گذاشته می شود تا در بزاق حل
شده و جذب شود( مثل نیتروگلسیرین ). در این روش جذب سریع است و اثر دارو زود ظاهر می شود(۲ دقیقه).
۵
در روش داخلی گونه قرص بین دندان و سطح داخلی گونه ها قرار داده می شود(مثل بعضی هورمون ها و آنزیم
ها) که نتیجتاً دارو سریع جذب شده و بدون گذشتن از کبد مستقیماً وارد گردش خون می شود.روش دیگر
جویدنی است.
جذب معده ای: هرچند که معده دارای عروق خونی زیاد است و سطح گسترده ای دارد ولی از نظر جذب
داوها حائز اهمیت نیست. زمان باقی ماندن دارو در معده جهت جذب به PH دارو و حرکت معده بستگی دارد.
معده داری PH اسیدی( حدود ۴/۱ ( است و داروهای اسیدی مثل فنوباربیتال واسپرین در انجا غیر یونیزه باقی
مانده و جذب می شوند. مورفین و کینین از داروهای بازی هستند که در معده یونیزه شده و به مقدار کمی
جذب می شوند. تعداد زیادی از این داروها خاصیت بازی ضعیف درند و در نتیجه در روده که محیط قلیایی
دارد جذب می شوند. برخی از این داروها بعد از ورود به معده یا روده توسط اسیدکلیدریک (پنی سیلین – G (
، انزیم های گوارشی(انسولین) و یا سایر آنزیم ها مثل منوآمینواکسید از(اپی نفرین،دوماپین) تجزیه می شوند. با
کندی سرعت تخلیه معده جذب داروها کاهش می یابد، به این دلیل است که داروها را اغلب با معده ی خالی،
به همراه آب جهت فرستادن دارو به محل جذب در روده مصرف می کنند. بعضی از داروها که محرک معده
هستند همراه با غذا مصرف می شوند.جزوه فارماکولوژی هوشبری و اتاق عمل
جذب روده کوچک: روده ی کوچک با پرزهای زیادی که دارد، یک سطح وسیعی برای جذب فراهم می
آورد. جذب داروها اغلب در قسمت بالای روده کوچک انجام می شود. محتویات روده دارای PH قلیایی (۷
تا ۸ (است که به مقدار زیاد بر روی جذب داروهای بازی غیر یونیزه اثر می گذارد. افزایش حرکت روده ناشی
از اسهال یا مصرف مسهل ها موجب کاهش زمان در معرض قرار گرفتن دارو و مخاط روده شده و جذب را
کاهش می دهد.
جذب رکتال: جذب سطح رکتوم خیلی زیاد نیست ولی جذب دارویی به دلیل وجود عرق زیاد در انجا صورت
می گیرد. یکی از مزایای این روش ان است که بخشی از دارو( حدود ۵۰ درصد ) بعد از جذب از راست روده
از کبد عبور نمی کند جزوه فارماکولوژی هوشبری و اتاق عمل

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *